Herfst.
35 verhalen.
Appeltaart.
Vrijheid.
De spreeuwen zijn terug.
Pierogi.
Op onze motorreis kwamen we ook door Polen en terecht op camping Waik, daar hadden we afgesproken met Jan Jacob en Kees. Er was een restaurant of kantine, waar we voor 10 euro konden ontbijten, lunchen en warm eten, geen geld. Wij kregen tafel 1 toegewezen en vaste tijden om te eten. Op de camping was een grote groep kinderen, die behoorlijk actief en sportief bezig waren onder leiding van (zo leek het) nogal strenge leiders. Het restaurant was te klein voor de hele groep, ze aten in etappe's, als de ene groep klaar was, kwam de volgende groep. Wij konden blijven zitten, wij hadden een vaste tafel, nr. 1. Er was een buffet waar je iets lekkers kon halen en daarnaast een tafel met bakken sla, tomaat, schalen met kaas, vlees, manden met brood, bakjes met jam en zoetigheid, op het einde een enorme ketel met warm water voor thee, koffie werd er haast niet gedronken. Er stond een potje oploskoffie, maar daar moesten we later extra voor betalen. We kregen een lekkernij in deeg verpakt met een vulling van vlees of zoiets, geen idee, maar wel lekker. Toen ik het aan Dominica, mijn Poolse collega, vertelde, zei ze, oh pierogi. Vorige week was ze in Polen en heeft voor mij een kilo pierogi meegenomen. Lekker met uien en spek, vertelde ze, ik heb heerlijk gegeten en voor morgen is er ook nog genoeg.
Pierogi
Deze traditionele Poolse knoedels worden gemaakt met een vulling van aardappel en zuurkool. Een heerlijke manier om van een restje puree een hartig winters gerecht te maken!
Porties:Â 12Â
- Zuurkoolvulling
- 25g boter
- 50 gr ui, fijngesneden
- 200 gr zuurkool, uitgelekt en fijngesneden
- zout en peper naar smaak
- Aardappelvulling
- 40 gr boter
- 75 gr ui, fijngesneden
- 425 gr koude aardappelpuree
- 1 theelepel zout
- 1 theelepel witte peper
- Deeg
- 3 eieren
- 225ml zure room
- 375g bloem
- 1/4 theelepel zout
- 1 eetlepel bakpoeder
Bereidingswijze
Voorbereiding: 30min  ›  Bereiding: 30min  ›  Klaar in:1uurÂ
- Voor de zuurkoolvulling: in een koekenpan op een middelhoog vuur de boter smelten. Ui toevoegen en deze in ong. 5 minuten doorzichtig bakken. Uitgelekte zuurkool toevoegen en nogmaals 5 minuten bakken. Op smaak brengen met zout en peper, op een bord scheppen en laten afkoelen.
- Voor de pureevulling: in een koekenpan op een middelhoog vuur de boter smelten. Ui toevoegen en in ong. 5 minuten doorzichtig bakken. Aardappelpuree toevoegen, op smaak brengen met zout en peper en van het vuur halen.
- Voor het deeg: eieren en zure room tot een glad geheel mengen. Bloem, zout en bakpoeder bij de roommix zeven en roeren tot het deeg pakt. Het deeg op een licht bebloemd oppervlak stevig en glad kneden, vervolgens in tweeën delen en uitrollen tot een dikte van 0,25 cm. Snijd het deeg met een sconesnijder in rondjes van 7 cm.
- Een lepel pureevulling in het midden van elk rondje leggen. De randen bestrijken met water, dichtvouwen en met een vork dichtdrukken. De procedure herhalen voor het resterende deeg en de zuurkoolvulling.
- Een grote pan licht gezouten water aan de kook brengen en daarin de pierogi 3-5 minuten koken tot ze boven komen drijven. Met een schuimspaan uit de pan scheppen.
Makkelijk in te vriezen . . .
Als je niet meteen alle pierogi opmaakt, kan je ze voor het koken invriezen. Je kan ze dan rechtstreeks uit de vriezer in kokend water gaar koken!
Laat.
Het is laat en de computer valt af en toe uit, opeens niks meer. Muziek en stilte, ook wel prettig, een onverwachte stilte. Ik zet de koptelefoon op om stil te zijn, geen bassen die door het huis dreunen  en iedereen wakker houden, dat kan wel als ik alleen thuis ben, smoke on the water. Liefde van vroeger en later, van nu. Verwarrend en ook weer niet. En vroeg weer op, Julia en Danny slapen nog, stofzuigen, dan is dat tenminste klaar. Van bladerdeeg, appels van de boom, rozijnen, suiker en kaneel, heb ik appelflappen gebakken voor het ontbijt met koffie. Ik heb heel lang geleden een mangel, groot en zwaar, van Johan gekregen om linoleumsnede's mee af te drukken. Het was geen succes toen, maar vorig jaar heb ik het hele ding uit elkaar gehaald, geverfd, de tandraderen in het vet gezet, Jelmer heeft het apparaat binnen gebracht. De bedoeling is duidelijk, aan het werk, je hebt het al veel te lang laten versloffen, zo lang niks gedaan, we willen wel eens nieuwe werken zien. O.K. de mangel op houten plankjes geplaatst, een onderstel gemaakt waarover de plaat kan gaan waarop de linoleumsnede ligt. Ik zal laten zien hoe het werkt, maar eerst een linoleumsnede maken, tekenen, uitsnijden. Het wordt een Jezus kop, een tekening van een houten beeld die ik omzet in een zwart-wit linoleum snede, wacht maar af, binnen een maand zien jullie het resultaat en of de mangel werkt, anders druk ik het af met de hand. Luister nog even naar Neil Young - Four strong winds, nummer van Ian Tyson, van de plaat comes a time. Nicolette Larson zingt de harmony vocals, zo mooi.
Feestje.
Gisteravond vierde Stephanie haar verjaardag, Julia en ik zijn er naar toe geweest. Buiten, vuurtje aan, gezellig. Eigenlijk ben ik niet zo van de feestjes, maar buiten met een vuurtje aan, biertje erbij is dat wel heel aardig. Vannacht nieuwe en oude en nieuwe oude muziek van neil young gedownload. Er komt enorm veel muziek van hem uit, wat er nog in de archieven zit, word volgens mij uitgebracht in enorme boxen met cd's en dvd's en vrij kostbaar. Nu luister ik naar een concert van 21 juli van dit jaar in Italië, zo te horen illegaal opgenomen. Vorig jaar zijn Carien en ik naar een concert van Neil Young en Crazy Horse in de Ziggodome geweest, zover mogelijk naar voren om het goed te kunnen zien. Prachtige herrie met in het midden een paar akoestische nummers. Concerten worden zo langzamerhand bijna onbetaalbaar en die grote zalen zijn niet echt gezellig. De intimiteit van een kleine zaal met een paar honderd man gaan boven alles, maar die zalen verdwijnen één voor één en op de biljarts van de bruine kroegen treedt geen band meer op, nostalgie of moet ik met de tijd mee? Ik hou het op nostalgie, zoveel ga ik niet meer uit, maar met de tijd mee gaan op welk gebied dan ook, is een eerste vereiste om jong te blijven. En dat willen we allemaal, maar of het lukt? en wanhopig jong blijven heeft ook iets verdrietigs of wanhopigs, net hoe je het wilt noemen. Er is niks mis mee om ouder te worden, alleen wordt bij mij de memento mori gedachte steeds sterker, soms word ik er door overvallen als ik met de hond loop te wandelen. Andere keren lach ik erom en denk LEEF ,dat probeer ik dan te doen. Vandaag dacht ik na over de tijd dat ik niet meer hoef te werken, ik sluit iets af, maar het is ook een begin van een nieuwe periode, nieuwe dingen doen, waar ik de laatste jaren nauwelijks aan toe ben gekomen. Zover is het nog niet, ik kan haast niet wachten om er mee te beginnen en dat doe ik dan ook maar tussen alle andere dingen door.
